Doorgaan naar hoofdcontent

Over Kunst die slim maakt

Lang geleden heb ik als secretaris van de interscholaire vaksectie Muziek bij Ons Middelbaar Onderwijs een artikel in Omologie geschreven naar aanleiding van een gesprek op Radio I tussen een mevrouw Jorritsma en de heren Veldhuizen (Universiteit Utrecht) en Renique (VNO) over de nieuwe hervormingsplannen van het kabinet met betrekking tot het Hoger Onderwijs. Er blijkt niet veel vooruitgang te zijn geboekt als ik de verwikkelingen aanschouw over bezuinigingen op Kunstgebied zoals die nu worden voorgesteld door het kabinet met gedoogsteun van de PVV van Wilders c.s.

Ik schreef destijds:

“(…) voorbijgaand aan de ontelbare argumenten die de afgelopen decennia zijn aangedragen en steeds maar weer gebruikmakend van weer dezelfde oeroude, op het eerste gehoor goed in het oor klinkende, maar weinig steekhoudende beweegredenen. (…)

Bij een eenzijdige exacte ontwikkeling van het intellect bij onze scholieren is het gevaar van een intellectuele hypertrofie, waardoor het emotionele leven dreigt te verarmen en te verschrompelen, niet denkbeeldig. Er zijn tegenover vakken die altijd in dienst staan van een (nooit bereikte) toekomst, vakken nodig die aan het heden en verleden zijn waarde geven. De prioriteit van de beroepsopleiding of scholing tot wetenschapper moet erkend worden, maar tegelijkertijd zullen we het reële gevaar van geestelijke eenzijdigheid tegen moeten gaan.

De politiek en bestuurders moeten de rangorde bepalen van de maatschappelijke waarden, waarvan de economie en het nuttigheidsdenken mijns inziens niet steeds het zwaarst mogen wegen. De vraag mag nooit alleen zijn: ’wat moet de mens weten en kunnen met het oog op de bestaande maatschappij?’; maar zou moeten luiden: ’wat is in de mens als aanleg aanwezig en wat kan dus ontwikkeld worden?’ Wij zullen uit de opgroeiende generatie nieuwe krachten moeten losmaken om hen als volwaardige mensen toe te laten treden tot een zich steeds ontwikkelende maatschappij. Het beknotten van ontwikkelingsmogelijkheden, zoals de heren Veldhuizen en Renique van plan zijn middels een beperking van het te kiezen vakkenpakket, doet het ergste vrezen voor de toekomst. Ik hoop dat de politiek verantwoordelijken tot een genuanceerder oordeel zullen komen dan de gesprekspartners in het radioprogramma.”


Wat een treurnis dat we de discussie over het nut van Kunst en het in stand houden van orkesten, muziekscholen, verenigingen en gesubsidieerde uitvoeringen tientallen jaren later weer moeten voeren. De drogredenen om er nu het mes er in te zetten, verschillen nauwelijks met de argumenten die destijds al als verouderd en niet steekhoudend werden beoordeeld. Wellicht is er sprake van voortschrijdend inzicht in omgekeerde richting. Met het aandragen van de drogredenen en argumenten om op Kunst te bezuinigen is in ieder geval het bewijs geleverd dat het niet bezig zijn met Kunst dom maakt.

Reacties

Populaire posts van deze blog

Nikkers en negers in kinderboekjes

Bij het opruimen van onze "rommel" kamer vond ik tussen mijn oude kinderboeken een typisch 60-er jaren boekje: Oki en Doki bij de nikkers door Henri Arnoldus (1919-2002) en Carel Willem (Carol) Voges (1925-2001). Het zijn de kinderboekjes waarmee mijn generatie is opgevoed en die mijn leeftijdgenoten bekend moeten voorkomen.

Nee, de negers slapen niet.
"Jammer, dat de blanke mensen niet op ons eiland komen, anders..."
"Anders aten we ze op!" roepen de negers, die rond de hut van het opperhoofd zitten. "Blanke mensen smaken fijn," zegt het opperhoofd. Hij likt zijn lippen eens af.

Het is het tijdperk van de Bimbo-box, die ik in mijn blog Achter de feiten aan al eens vermeldde. Het is om je wild voor te schamen. Het is pas 50 jaar geleden dat dit soort boekjes bon ton waren. Godfried Bomans (1913-1971) schreef De Avonturen van Pa Pinkelman en ook deze boekjes werden geïllustreerd door Carol Voges. Er was sprake van een mateloze onnozelheid, onwetendh…

Ik had een droom (2)

Vannacht trof ik Dante op de stadsmuur van het Italiaanse plaatsje Lucca. Dante stelde me voor om samen het glas te heffen aan het pleintje waar het standbeeld van Puccini is geplaatst. Weldra zaten we in de stralende zon met een glas rode wijn in onze hand.

Dante:
Zullen we ons gesprek van gisteren voortzetten?

Ik:
Fijn, ik verheug me erop en ik ben zeer vereerd dat je na gisteren nog met me wilt praten.

Dante:
Natuurlijk! We hebben het gehad over het Heelal en over het multiversum. Ik moest erover denken, het is zo anders dan ik gewend ben om er tegenaan te kijken.

Ik:
Daar kan ik me alles bij voorstellen. Maar of je er op jouw manier over nadenkt, of op de manier van Hawking en Mlodinov, het blijft uiteindelijk ons bevattingsvermogen te boven gaan. En het model dat jij hanteert, heeft als grote voordeel dat ik het enigszins wél kan begrijpen.

Dante:
Dat bedoelde ik gisternacht ook te zeggen met mijn opmerking dat Hawking en Mlodinov het ook niet 'weten'.

Ik:
Dat begreep ik al en ik moe…

In memoriam Jan Jansen

Ik ontving eergisteren het bericht dat dirigent Jan Jansen afgelopen zaterdag 24 mei 2014 op 90-jarige leeftijd is overleden. Van Rose-Rie, zijn dochter die bij mij in het Zuid-Nederlands Kamerkoor zingt, had ik vorige week al gehoord dat het niet goed ging met hem. Toch kwam het bericht van het overlijden onverwacht voor me.

Jan Jansen was een begrip in Tilburg toen ik als 18-jarige jongeman aan het conservatorium kwam studeren. Mijn vrouw Kitty en haar moeder Trudy zongen bij Jan in zijn koren en hij was ook leraar aan het Paulus Lyceum waar Kitty van hem muziekles kreeg. Ik zou hem veel later opvolgen als muziekdocent aan die school. Jan was meer dirigent dan muziekdocent en hij werd geroemd om zijn initiatieven, zijn humor en vakmanschap. Ik keek op tegen Jan en ik heb destijds geen contact met hem (durven) zoeken ondanks het feit dat wij niet ver van elkaar woonden. Daar heb ik wel spijt van maar gedane zaken nemen geen keer. Vorig jaar heb ik hem opgezocht en we hadden een aller…