Doorgaan naar hoofdcontent

Inspiratie

Zaterdagavond dirigeerde ik het Zuid-Nederlands Kamerkoor in de Sint-Janskathedraal in 's-Hertogenbosch. We waren uitgenodigd om er een mis op te luisteren in de Mariamaand. De kathedraal is overweldigend mooi en kan zich met gemak meten met andere kathedralen in Frankrijk of Engeland. De Sint-Jan is sinds 1858 tot nu toe voortdurend gerestaureerd. Sinds mijn jeugd heb ik de Sint-Jan zien veranderen van een donkere, mystieke ruimte tot een witte oase van licht en rankheid. Telkens als je er binnenkomt raak je geïmponeerd door de grootse afmetingen: 115 meter lang, 62 meter breed en een vieringkoepel van maar liefst 63 meter hoog. Wij zijn al gewend aan hoge gebouwen, maar wat zal die ruimte een indruk hebben gemaakt op mensen uit de 16de eeuw toen de gotische Sint-Jan in 1530 gereed kwam.

De voorganger van de mis hield een boeiende preek. Hij sprak over liefde als zienswijze en zag liefde niet als mentale instelling of hoedanigheid. De zienswijze ging volgens hem over in een zijnswijze waarbij het gevaar van sleur of gewoonte bij dat 'zijn' in zijn preek niet aan bod kwam. Op de terugreis naar huis hebben Kitty en ik er in de auto nog even over nagepraat en terwijl we het erover hadden, viel ons oog tussen Helvoirt en Haaren op een prachtig avondrood. We staakten ons gesprek en waren beiden onder de indruk van het natuurschoon. Als je in een stad leeft dan lijkt alles maakbaar; de mens is daar als scheppende kracht prominent aanwezig. Eenmaal in de natuur, besef je veel meer dat je maar een onderdeeltje bent van een groter geheel. Natuurkrachten (en -prachten) kunnen ervoor zorgen dat je één wordt met de omgeving. Misschien is dit wel wat monumentale gebouwen bij ons willen oproepen: een zekere mate van nederigheid en het opgenomen zijn in een groter geheel. Deze zienswijze inspireert mij.

Reacties

Populaire posts van deze blog

Nikkers en negers in kinderboekjes

Bij het opruimen van onze "rommel" kamer vond ik tussen mijn oude kinderboeken een typisch 60-er jaren boekje: Oki en Doki bij de nikkers door Henri Arnoldus (1919-2002) en Carel Willem (Carol) Voges (1925-2001). Het zijn de kinderboekjes waarmee mijn generatie is opgevoed en die mijn leeftijdgenoten bekend moeten voorkomen.

Nee, de negers slapen niet.
"Jammer, dat de blanke mensen niet op ons eiland komen, anders..."
"Anders aten we ze op!" roepen de negers, die rond de hut van het opperhoofd zitten. "Blanke mensen smaken fijn," zegt het opperhoofd. Hij likt zijn lippen eens af.

Het is het tijdperk van de Bimbo-box, die ik in mijn blog Achter de feiten aan al eens vermeldde. Het is om je wild voor te schamen. Het is pas 50 jaar geleden dat dit soort boekjes bon ton waren. Godfried Bomans (1913-1971) schreef De Avonturen van Pa Pinkelman en ook deze boekjes werden geïllustreerd door Carol Voges. Er was sprake van een mateloze onnozelheid, onwetendh…

Non-conformisme

Ik heb een zwak voor mensen die zich non-conformistisch opstellen. Zij geven onze wereld kleur en zorgen er telkens voor dat ons referentiekader wordt doorbroken, gewild of ongewild. Zo kan ik veel plezier beleven als product en functie door non-conformisten worden losgekoppeld. Bekende voorbeelden zijn natuurlijk Duchamp met zijn pissoir, zijn kruk met wiel of Picasso met zijn zadel en fietsstuur. De kunstenaar koppelt de onderdelen los van hun functie en er ontstaat een nieuwe realiteit waarbij het nieuwe beeld een andere betekenis krijgt. Het is maar hoe je naar de diverse onderdelen kunt kijken.

De kunstenaar is volgens mij niet op zoek naar nieuwe functies of nieuwe beelden. Hij gebruikt wat hij in zijn omgeving ziet. Picasso ging bijna associatief te werk. Ik heb thuis de DVD "Le Mystère Picasso" en daarin is te zien hoe Picasso van het een op het ander komt. Hij produceert omdat hij niet anders kan, het ligt in zijn aard opgesloten om met beelden bezig te zijn.

Nieuwe…

In memoriam Jan Jansen

Ik ontving eergisteren het bericht dat dirigent Jan Jansen afgelopen zaterdag 24 mei 2014 op 90-jarige leeftijd is overleden. Van Rose-Rie, zijn dochter die bij mij in het Zuid-Nederlands Kamerkoor zingt, had ik vorige week al gehoord dat het niet goed ging met hem. Toch kwam het bericht van het overlijden onverwacht voor me.

Jan Jansen was een begrip in Tilburg toen ik als 18-jarige jongeman aan het conservatorium kwam studeren. Mijn vrouw Kitty en haar moeder Trudy zongen bij Jan in zijn koren en hij was ook leraar aan het Paulus Lyceum waar Kitty van hem muziekles kreeg. Ik zou hem veel later opvolgen als muziekdocent aan die school. Jan was meer dirigent dan muziekdocent en hij werd geroemd om zijn initiatieven, zijn humor en vakmanschap. Ik keek op tegen Jan en ik heb destijds geen contact met hem (durven) zoeken ondanks het feit dat wij niet ver van elkaar woonden. Daar heb ik wel spijt van maar gedane zaken nemen geen keer. Vorig jaar heb ik hem opgezocht en we hadden een aller…